Eerlijk-over-yogaIk raad elke yogi aan om Eerlijk over yoga te lezen. Niet om zijn wetenschappelijke pretenties wel omdat het een aanzet kan zijn tot vooruitgang.  

Wetenschappelijk, wetenschappelijker, wetenschappelijkst

De wetenschappelijke pretenties van het boek zijn erg groot. Op de achterkant van het boek staat ‘In Eerlijk over yoga gaat William J. Broad op zoek naar de wetenschap achter yoga. Elders in het boek staat ‘Dit boek […] ontwart meer dan een eeuw aan wetenschappelijk onderzoek.’ Als lezer verwacht je hierdoor nogal wat. Je verwacht overzichten met onderzoeksresultaten en liefst concrete conclusies. Helaas. Het boek staat vol met verwijzingen naar onderzoeken, maar die zijn eigenlijk nooit wetenschappelijk. Veel vaker gaat het om single cases of indrukken van vermoedelijk kundige mensen.

Leg het boek om deze reden niet weg, zet wel je gezond boerenverstand op volle sterkte en lees het als meningen over het yogawel en -wee.

Van hersenbloeding tot seksles

Wat het boek interessant maakt, is dat er een soort ordening ontstaat in de krachten en klachten dankzij yoga. Aan de hand van zeven thema’s die variëren van letsel tot seks komen ze langs. Uiteindelijk is het vooral het hoofdstuk over letsels dat indruk maakt. Het laatste dat je immers wilt als yogadocent en –leerling, is dat yoga resulteert in letsel.

Anderhalf jaar geleden zocht ik voor mijn fysiotherapiestudie naar wetenschappelijke artikelen over letsels als gevolg van yoga. Ik kon er in belangrijke databases als pubmed niet eentje vinden. William Broad blijkbaar ook niet. Hij vult het hoofdstuk daarom vooral met de resultaten van gesprekken met mensen. Hij komt zo tot voorbeelden als:

  • een jongeman die dagen achtereen urenlang op zijn hielen zat en daardoor problemen met traplopen kreeg
  • een 42-jarige vrouw die in slaap viel tijdens de zittende vooroverbuiging, paschimottanasana en daardoor de zenuwen in haar been beschadigde
  • een 28-jarige vrouw die een beroerte kreeg door op haar hoofd te balanceren met haar nek ver naar achteren gebogen

De voorbeelden betreffen vrij extreme situaties en steeds single cases. Dit zegt weinig.

Een brede conclusie die voorzichtig getrokken wordt is dat vooral extreme eindstanden van de nek een verhoogd risico op een hersenbloeding met zich meebrengen. In de chiropractie – waarbij de therapeut de beweging maakt (riskanter dus) – is uitgebreid onderzoek gedaan naar dit letsel, maar er is nooit eensluidend bewijs gevonden. Slachtoffers zijn mogelijk ‘high at risk’ en letsel had op korte termijn ook kunnen ontstaan tijdens het over de schouder kijken in de auto, het liggen met het hoofd in de wasbak van de kapper of tijdens het witten van een plafond. Een dergelijke conclusie creëert bij de lezer makkelijk angst en daar is niemand volgens mij bij gebaat. Voor een goede docent is gebrek aan coördinatie in de nek overigens makkelijk waar te nemen.

Als lezer kun je het beste kennis nemen van de voorbeelden en verder bladeren. Er wacht immers nog een hoofdstuk over goddelijke seks.

Sex sells

‘Sex sells’ dacht William Broad vast, want hij geeft seks een prominente plek in en op het boek. Aan die prominente plek is weinig verkeerd natuurlijk, in tegendeel. Ik mis helaas wel een beetje de link met yoga. Die mevrouw die een orgasme heeft van twee uur, oefent vast nog veel meer dan yoga. Gelukkig voor William komt hij desondanks tot grote inzichten: ‘Ik deed al tientallen jaren aan yoga, maar nu […] besefte ik dat de structuur van de meeste lessen – toevallig of opzettelijk – gericht was op de weergave van een van de elementairste van alle menselijke ervaringen’. Een yogales doet hem denken aan een vrijpartij. Even later onderstreept hij zijn inzicht en heeft het over zweet in de yogales, kleding die uitgaat en ademhaling die sneller wordt.

Je kijkt ineens heel anders naar een yogales, maar zelfs een gemiddelde voetbaltraining wordt een sexy aangelegenheid. Met zijn warming-up en cooling-down en ergens daartussen het hoogtepunt, de climax met veel zweet en zwaar ademen en soms zelfs een jack dat uit wordt getrokken.

De auteur heeft weliswaar veel moeite om koers te houden, maar zou dit boek yoga desondanks verder kunnen helpen?

Leve de vooruitgang

Een fysiotherapeut werd 20 jaar geleden door weinig artsen serieus genomen, vooral omdat er veel aangerommeld werd. Dat is nu anders, mede dankzij wetenschappelijk onderzoek en kritische zelfreflectie. Dit boek lijkt me een krachtig oproep om gerommel in yogaland uit te bannen en aan zelfreflectie te doen. Omdat je daar als yogi alleen maar voorstander van kan zijn, is het goed om voeling te houden met de materie die in dit boek langs komt.

Advertenties